https://botany.cz/foto3/artverlotherb1.jpg
https://botany.cz/foto3/artverlotherb6.jpg
https://botany.cz/foto3/artverlot2.jpg
https://botany.cz/foto3/artverlot1.jpg
Artemisia Verlotiorum
Dystrybucja:
Bylica ta pochodzi z Azji Wschodniej: jej pierwotny zasięg prawdopodobnie rozciągał się na większość Chin i Tajwanu; niektórzy badacze zgłaszają jej występowanie również w innych krajach Azji Wschodniej.
W XIX wieku została sprowadzona do Europy (opisano ją we Francji) i stopniowo rozprzestrzeniła się, szczególnie w basenie Morza Śródziemnego, gdzie obecnie występuje bardzo licznie, ale także w Afryce Północnej, Turcji i na Bliskim Wschodzie.
Odnotowano również jej występowanie w Ameryce Południowej i Australii.
W Czechach po raz pierwszy udokumentowano ją w 1947 roku w Pradze, gdzie nadal można ją spotkać, zwłaszcza w nasadzeniach ozdobnych; wielokrotnie znajdowano ją na przykład w Ołomuńcu i okolicach Frenštátu pod Radhoštěm.
Pierwsze potwierdzone znaleziska na Słowacji pochodzą z 2019 roku z Bratysławy.
Można się spodziewać, że w przyszłości pojawi się w innych miejscach.
Ekologia:
Siedlisko: zdewastowane murawy, w miejscach występowania wtórnego głównie hałdy, nieużytki i pobocza dróg, miejscami rozprzestrzenia się „na gapę” w nasadzeniach ozdobnych.
Cechą charakterystyczną jest bardzo późny okres kwitnienia (zwykle październik w Europie Środkowej), co oznacza, że niełupki zazwyczaj nie są w stanie się rozwinąć, dlatego na północnym skraju obszaru wtórnego gatunek rozprzestrzenia się wyłącznie wegetatywnie, za pomocą fragmentów kłączy.
Opis:
Bylina, silnie aromatyczna roślina zielna z długimi, płożącymi się kłączami; łodyga prosta, 70–180 cm wysokości, płytko rowkowana wzdłużnie.
Dolne liście łodygowe siedzące, 1–2 razy pierzaste, jajowate w zarysie, do 14 cm długości, z 4–6 parami naprzeciwległych segmentów ostatniego rzędu, które są liniowe do liniowo-lancetowatych, 4–5(–9) cm długości i 0,5–0,8(–1,3) cm szerokości, stopniowo zwężające się do ostrego końca; środkowe i górne liście łodygowe są mniej segmentowane, najwyższe są 3-klapowe do całolistnych.
Przylistki tworzą wąsko piramidalną wiechę, mają 3,5–4,2 mm długości i 2,4–3 mm szerokości;
Okrywa elipsoidalna do wąsko jajowatej, 3–4-rzędowa, przylistki okrywy są zielonkawe, obrzeżone suchą turzycą;
Kwiaty brzeżne (3–6) są żeńskie, z nitkowatą, rurkowatą, jasną koroną o długości ok. 1,5 mm, w środku (w kielichu) znajdują się kwiaty obupłciowe, lejkowate o długości ok. 2,5 mm.
Niełupki są elipsoidalne do odwrotnie jajowatych.
Wątpliwości:
Bardzo podobny pospolity Artemisia Vulgaris kwitnie około miesiąc wcześniej i charakteryzuje się rozgałęzioną główką korzeniową oraz co najwyżej krótkimi pędami (tworzącymi w ten sposób kępy), podczas gdy A. Verlotiorum, dzięki swoim długim podziemnym pędom, często tworzy rozległe wielokwiatowe pędy o rozstawionych od siebie odstępach.
Zastosowanie:
Jest stosowany w tradycyjnej medycynie chińskiej.
Uwaga:
Gatunek ten został odkryty po raz pierwszy w XIX wieku w środkowej Francji (nazwa pochodzi od imion odkrywców, braci Verlot) i przez długi czas nie było wiadomo, skąd tak naprawdę pochodzi.
Obecnie rozprzestrzenia się bardzo intensywnie w południowej Europie, a odnotowano nawet krzyżowanie się z Czarnobylem.
Natomiast w Czechach jest zależny jedynie od rozprzestrzeniania się rozdrobnionych kłączy podczas transportu gleby i materiału nasadzeniowego roślin ozdobnych.
Jednak większa liczba podobnych gatunków występuje w Azji Wschodniej i obecnie nie jest pewne, w których częściach świata gatunek ten jest rzeczywiście rodzimy.
https://botany.cz/cs/artemisia-verlotiorum/
